Αιμοκάθαρση και Δίαιτα. Τα βασικά στοιχεία

Πρόσφατα εντάχθηκα στην αιμοκάθαρση. Έχω ανάγκη από κάποιο συγκεκριμένο διαιτολόγιο;

Ναι είναι πολύ σημαντικό να ακολουθείτε την σωστή ΓΙΑ ΕΣΑΣ, δίαιτα. 

Από τι εξαρτάται το διαιτολόγιο μου;

Κάθε ασθενής είναι μοναδικός. Η δίαιτα που είναι κατάλληλη για εσάς, θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την συχνότητα που κάνετε αιμοκάθαρση, την διάρκεια της, την υπολειπόμενη διούρηση σας, εργαστηριακές τιμές καλίου, φωσφόρου, ασβεστίου, ουρίας κλπ

Πως θα καταλάβω ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα με την διατροφή μου;

Θα πρέπει να μιλήσετε στον θεράποντα νεφρολόγο σας όταν αντιληφτείτε κάτι από τα παρακάτω:

Όταν υπάρχει κάποια αλλαγή στην ποσότητα (μείωση) ή το είδος του φαγητού που θέλετε να τρώτε.

Όταν δεν μπορείτε να προσαρμοστείτε στην δίαιτα που σας έχει συστήσει ο θεράπων νεφρολόγος σας.

Όταν παρατηρείτε μια απώλεια βάρους ενώ πιστεύετε ότι τρώτε φυσιολογικά.

Όταν νιώθετε ότι χορταίνετε με ελάχιστο φαγητό.

Γιατί δεν μπορώ να έχω ελεύθερο διαιτολόγιο;

Γιατί με την νεφρική ανεπάρκεια, δεν αποβάλλονται οι περίσσιες ποσότητες νερού από τον οργανισμό, διάφοροι ηλεκτρολύτες (όπως νάτριο, κάλιο, ασβέστιο, φώσφορο κλπ), πολλοί άχρηστοι μεταβολίτες κλπ.

Μπορεί η αιμοκάθαρση να είναι «υποκατάστατο» των νεφρών, αλλα δεν καταφέρνει να «καθαρίζει» το αίμα όπως ο γηγενής (ο δικός σας) νεφρός και δεν πρέπει  να ξεχνούμε ότι οι γηγενείς νεφροί εργάζονται 24 ώρες το 24ωρο και κάθε μέρα. Όχι 3 φόρες την εβδομάδα. Άρα είναι λογικό  κάποιες ουσίες να συσσωρεύονται στον οργανισμό.

Ποιος είναι ο σκοπός της δίαιτας αφού είμαι αιμοκαθαρόμενος;

Ο βασικός σκοπός είναι να κρατήσουμε ένα ιδανικό ισοζύγιο υγρών, να διατηρήσουμε τους ηλεκτρολύτες (Κάλιο, Ασβέστιο, Φώσφορο, Μαγνήσιο)σε φυσιολογικά επίπεδα, να λαμβάνουμε την σωστή ποσότητα βιταμινών, ενέργειας  και θρεπτικών στοιχείων.

Ένας βασικός  σκοπός λοιπόν είναι να ελεγχτεί το ισοζύγιο υγρών. Να μην «βάλουμε» στον οργανισμό μας παραπάνω υγρά από αυτά  που πρέπει. Αυτό θα είχε σαν αποτέλεσμα την καρδιακή δυσλειτουργία, την αύξηση της αρτηριακής πίεσης, το πρήξιμο (οίδημα ) στα πόδια και δύσπνοια ( από την συσσώρευση υγρών στους πνεύμονες.

Να αποφύγουμε το πολύ νάτριο (μαγειρικό αλάτι). Το να τρώμε αρκετό αλάτι, αυξάνει το αίσθημα της δίψας και αυξάνει την αρτηριακή πιεση μας.

Το κάλιο είναι ένας άλλος ηλεκτρολύτης που μπορούμε να ελέγχουμε δια μέσου της δίαιτας: η αύξηση του στο αίμα είναι πολύ επικίνδυνη και εγκυμονεί κινδύνους όπως ακόμα και θανατηφόρο αρρυθμία. Άρα είναι ιδιαίτερα σημαντικό να προσέχουμε με την δίαιτα μας να μην αυξηθεί το κάλιο.

Αναλυτικότερες πληροφορίες στα επόμενα άρθρα μας.

Για πόσο καιρό θα πρέπει να ακολουθώ ιδιαίτερη δίαιτα;

Είναι απαραίτητη για όσο καιρό κάνετε αιμοκάθαρση. Δεν είναι όμως απαραίτητο να μένει αμετάβλητη. Σε συνεννόηση με τον γιατρό σας, μπορείτε την διαφοροποιείται ανάλογα με τις επιθυμίες σας και τις ανάγκες σας.

Ποια βήματα πρέπει να ακολουθήσω για μια σωστή δίαιτα;

  • Ζητήστε από τον νεφρολόγο σας και τον διαιτολόγο σας να φτιάξουν ένα πλάνο διατροφής κατάλληλο για εσάς
  • Είναι χρήσιμο να κρατάτε ένα ημερολόγιο διατροφής με το τι τρώτε κάθε μέρα.
  • Ρωτήστε τον γιατρό σας για το ιδανικό σας βάρος
  • Αν  το βάρος σας αυξάνεται αργά αλλα σταθερά, ρωτήστε τον γιατρό σας και το διαιτολόγο σας για ένα ασφαλή τρόπο να μειώσετε τις προσλαμβανόμενες θερμίδες  ή να αυξήσετε την σωματική άσκηση
  • Αν το βάρος σας αυξηθεί πολύ γρήγορα, ειδικά όταν συνοδεύεται από αύξηση της πίεσης ή συνοδεύεται από οίδημα (πρήξιμο) στα πόδια, τότε επικοινωνήστε με τον γιατρό σας γιατί το πιο πιθανό υπάρχει συσσώρευση υγρών στο σώμα σας.
  • Αν το βάρος σας μειώνεται αργά αλλα σταθερά, ενημερώστε τον γιατρό σας και τον διαιτολόγο  σας για τη σωστή διερεύνηση και αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης.

Βιβλιογραφία

1: Roach LA, Lambert K, Holt JL, Meyer BJ. Diet quality in patients with

end-stage kidney disease undergoing dialysis. J Ren Care. 2017 Dec;43(4):226-234.

doi: 10.1111/jorc.12215. Epub 2017 Sep 24. PubMed PMID: 28944596.

2: Polikandrioti M, Koutelekos I, Gerogianni G, Stefanidou S, Kyriakopoulos V,

Floraki E, Babatsikou F. Factors Associated with Hemodialysis Machine Dependency.

Med Arch. 2017 Apr;71(2):122-127. doi: 10.5455/medarh.2017.71.122-127. PubMed

PMID: 28790544; PubMed Central PMCID: PMC5511538.

3: Ko GJ, Kalantar-Zadeh K, Goldstein-Fuchs J, Rhee CM. Dietary Approaches in the

Management of Diabetic Patients with Kidney Disease. Nutrients. 2017 Jul 31;9(8).

pii: E824. doi: 10.3390/nu9080824. Review. PubMed PMID: 28758978; PubMed Central 

PMCID: PMC5579617.

4: Gluba-Brzózka A, Franczyk B, Rysz J. Vegetarian Diet in Chronic Kidney

Disease-A Friend or Foe. Nutrients. 2017 Apr 10;9(4). pii: E374. doi:

10.3390/nu9040374. Review. PubMed PMID: 28394274; PubMed Central PMCID:

PMC5409713.

5: Hand RK, Burrowes JD. Renal Dietitians' Perceptions of Roles and

Responsibilities in Outpatient Dialysis Facilities. J Ren Nutr. 2015

Sep;25(5):404-11. doi: 10.1053/j.jrn.2015.04.008. Epub 2015 Jun 23. PubMed PMID: 

26116426.